Mình muốn bắt đầu bằng một chuyện hơi khó chịu: mình đã từng rất ghét bạn.
Bạn của một năm trước. Cái người nhắn những tin quá dài cho người không còn muốn nghe. Cái người trì hoãn tới sát deadline rồi tự biến mình thành nạn nhân. Cái người nói "mình ổn" trong khi rõ ràng không ổn, rồi âm thầm trách cả thế giới không nhận ra. Cái người ghen tị, bốc đồng, dễ tự ái, hay làm quá mọi chuyện trong đầu.
Mình từng muốn xoá bạn khỏi lịch sử cá nhân như xoá một tấm ảnh xấu. Nhắc tới bạn là mình nhăn mặt. Nghĩ lại vài câu bạn đã nói, vài quyết định bạn đã chọn, mình chỉ muốn chui xuống đất. Sao hồi đó mình có thể ngốc như vậy? Sao có thể không nhìn ra điều bây giờ rõ rành rành?
Nhưng hôm nay, lạ thật, mình muốn nói cảm ơn.
Không phải vì bạn đúng. Nhiều chuyện bạn làm sai thật. Không cần tô hồng. Có những lần bạn làm tổn thương mình. Có những lần bạn làm phiền người khác bằng sự thiếu bình tĩnh của mình. Có những lần bạn chọn một cách rất dở chỉ vì sợ cô đơn, sợ bị bỏ lại, sợ không được công nhận.
Nhưng bạn cũng là người đã chịu đi qua tất cả những điều đó để mình có mặt ở đây.
Bạn đã sống với một bộ công cụ rất vụng
Mình nghĩ điều làm mình dịu lại với bạn là nhận ra: bạn không cố tình tệ. Bạn chỉ chưa biết cách tốt hơn.
Bạn phản ứng quá mạnh vì hồi đó bạn chưa biết gọi tên cảm xúc. Bạn bám vào vài người quá chặt vì bạn chưa tin mình có thể đứng một mình. Bạn trì hoãn vì mỗi lần bắt đầu, bạn phải đối diện với nỗi sợ mình không đủ giỏi.
Nói như vậy không phải để miễn trách nhiệm. Sai vẫn là sai. Nhưng hiểu lý do làm mình bớt muốn đánh bạn bằng cây roi đạo đức. Một người đang hoảng thường không ra quyết định đẹp. Một người chưa được dạy cách giữ ranh giới sẽ hoặc mở toang cửa, hoặc đóng sầm nó vào mặt người khác. Bạn đã sống bằng bộ công cụ mình có lúc đó, và bộ công cụ đó còn thiếu nhiều thứ.
Mình nhớ có đêm bạn nằm nhìn trần nhà, tim đập rất nhanh, tự hỏi liệu đời mình có đang hỏng không. Bạn không có câu trả lời. Bạn chỉ có một cái điện thoại sắp hết pin, một đống suy nghĩ lộn xộn, và sáng hôm sau vẫn phải dậy làm tiếp.
Hồi đó mình không biết đó cũng là một dạng can đảm.
Mình từng chỉ nhìn thấy những lỗi của bạn. Bây giờ mình bắt đầu nhìn thấy phần bạn đã chịu đựng. Bạn chịu những bài học đến rất thô. Chịu cảm giác bị từ chối. Chịu việc nhận ra mình không đặc biệt như mình tưởng.
Không có bạn, mình sẽ không có những ranh giới hôm nay. Không có bạn, mình sẽ không biết một tin nhắn gửi lúc đang tổn thương có thể phá nhiều hơn chữa. Không có bạn, mình sẽ không hiểu sự im lặng đôi khi là tự trọng, còn giải thích quá nhiều đôi khi chỉ là sợ mất mặt.
Mình không muốn chối bỏ bạn nữa
Có một kiểu trưởng thành rất giả: cư xử như thể phiên bản cũ của mình là một đứa ngu xa lạ. Mình hay nói "hồi đó trẻ con quá" bằng giọng khinh khỉnh, như thể hiện tại mình đã sạch sẽ hoàn toàn. Nhưng sự thật là mình được xây từ chính những phần từng rất lộn xộn đó. Chối bỏ bạn cũng giống như chối bỏ cái móng nhà vì nó dính đất.
Mình không muốn sống như vậy nữa.
Mình muốn nhìn bạn thẳng hơn. Bạn đã sai, nhưng bạn không đáng bị căm ghét mãi. Bạn đã vụng, nhưng nhờ vụng mà mình học được cách mềm hơn với người khác khi họ cũng đang ở giai đoạn chưa biết. Bạn đã làm những chuyện khiến mình xấu hổ, nhưng cũng chính nỗi xấu hổ đó dạy mình khiêm tốn. Nó kéo mình xuống khỏi cái ảo tưởng rằng mình luôn sáng suốt.
Cảm ơn bạn vì đã không biến mất vào những ngày mọi thứ rất tối. Cảm ơn vì đã làm sai đủ đau để mình nhớ. Cảm ơn vì đã cố tỏ ra mạnh mẽ, dù cách đó nhiều khi buồn cười và vụng về. Cảm ơn vì đã giữ mình sống qua một năm mà bạn cũng không chắc mình sẽ vượt qua đàng hoàng.
Mình không hứa từ giờ sẽ thành phiên bản hoàn hảo. Chắc một năm nữa, mình của tương lai sẽ nhìn lại hôm nay và thấy mình vẫn còn khờ ở vài chỗ. Cũng được. Mong là bạn ấy sẽ tử tế hơn cách mình từng đối xử với bạn.
Nếu được gặp bạn ngoài đời, mình sẽ không mắng nữa. Mình sẽ kéo ghế cho bạn ngồi, rót một ly nước, và nói: "Ừ, mình biết. Hồi đó đau thật." Rồi mình sẽ kể rằng sau tất cả, mình đã học được cách sống nhẹ hơn một chút. Không phải nhờ bạn luôn đúng. Mà nhờ bạn đã sai, đã chịu hậu quả, rồi vẫn để mình có cơ hội sửa.
Bạn từng là phiên bản mình muốn giấu. Hôm nay, mình xem bạn như người đã đưa mình qua cầu. Cảm ơn nhé. Từ đây mình đi tiếp được rồi.